• GUEST WRITER

Η αποκαθήλωση της προσμονής


Photo by Joshua Earle on Unsplash

Του Κωνσταντίνου. Ι. Ευθυμίου*



Η εμφάνιση πρώιμων διαταραχών, όπως έχουμε πει σε παλαιότερο άρθρο, δημιουργείται από την ταύτιση με λανθασμένα πρότυπα. Η ταύτιση από μόνη της όμως δεν επαρκεί, έτσι λοιπόν έρχεται η τάση του να υπεραμυνόμαστε των φαντασιακών προτύπων. Αυτή η εξαντλητική άμυνα δημιουργεί μέσω της ματαίωσης και τις πρώτες διαταραχές ταυτότητας. Ματαίωση η οποία αναγνωρίζεται ως η αδυναμία πραγματοποίησής της ταύτισης. Η απομυθοποίηση κοινώς. Ένα γαϊτανάκι αν θέλετε, ένας φαύλος κύκλος στηριγμένος σε λανθασμένες προσλαμβάνουσες, «επίορκες» ονειρώξεις, «άστεγες» φαντασιώσεις και ένα θύμα – ο εαυτός μας.


Μια συνηθισμένη προβληματική προσμονή είναι και η αναζήτηση συναισθηματικής ανταπόδοσης. Η αρχέγονη ανάγκη του ανθρώπου για συναισθηματικό συσχετισμό, οδηγεί αρκετές φορές σε εσφαλμένες αντιλήψεις, πλασματικές απαιτήσεις, ψευδαισθήσεις και απογοητεύσεις. Η προσμονή – που μεταφράζεται ως απαίτηση. Και η μη πραγματοποίηση της προσμονής – που εκδηλώνεται ως διαταραχή. Είναι δραματική η συνάρτηση της ζωής.


Στις συνεδρίες αναφέρεται συχνά ο όρος «προδοσία» από τον θεραπευόμενο. Με τον όρο προδοσία προσδιορίζεται η ανεκπλήρωτη προσδοκία, η τροποποιημένη πραγματικότητα, η εσφαλμένη αντίληψη, η ψευδαίσθηση, η αποκαθήλωση όσο και η αδυναμία ρεαλιστικού προσδιορισμού αποκρυσταλλωμένων επιθυμιών. Όλα τα ανωτέρω σε μια λέξη φορτωμένα. Η συνάρτηση λειτουργεί μέσω της θυματοποίησης. Η μη-εκπλήρωση των ανωτέρω φουσκώνει όλο και περισσότερο το μπαλόνι του θύματος και έτσι καθιστά τον άνθρωπο έρμαιο παθών και φοβιών. Με ένα απλοϊκό παράδειγμα, φανταστείτε την προσμονή/προσδοκία ως ένα ψυχοτρόπο ναρκωτικό, μέσω του οποίου ο άνθρωπος καθιστά τον εαυτό του εξαρτημένο. Η μη εκπλήρωση των προσδοκιών οδηγεί σε στερητικό σύνδρομο, ενώ η νέα δημιουργία προσδοκιών προκαλεί την ίδια αύξηση ντοπαμίνης και συνακολούθων ορμονών που συναντάται και στην οριακή διαταραχή προσωπικότητας.


Η προσμονή εκτός από αιτία γέννησης διαταραχών προκαλεί και διαταραχές ευρείας κλίμακας σε γενικότερο κοινωνικό καμβά. Είναι λυτρωτικό για πολλούς θεραπευόμενους που προσέρχονται στο γραφείο με αιτήματα και «απαιτήσεις» επίλυσης παρεμφερών ζητημάτων, να συνειδητοποιούν πως πολλές από τις δυσλειτουργίες που ταλαιπωρούν την ζωή τους προκαλούνται από την συμπεριφοριστική «δυσκαμψία» της εξύψωσης τη προσμονής ως κάτι ιδεατό. Στην συνειδητοποίηση αυτή προτάσσονται ασφαλώς και άλλες άμυνες, καινούργιες αυτήν την φορά, όμως η αποδόμησή της γίνεται για τον άνθρωπο λιγότερο επίπονη φορά με την φορά.


Το να μην αναμένεις τίποτα, το να μην απαιτείς τίποτε και το να μην προσδοκάς τυφλά, δεν ισούται με παραίτηση από την ζωή, ή με την αδιαφορία. Η μη αποδοχή της προσδοκίας ως πηδάλιο στην ζωή μας, μας επιτρέπει να μάθουμε – σε κάθε ηλικιακό φάσμα – πως να χορεύουμε με τις αναποδιές της ζωής αλλά και πως να απολαμβάνουμε τα όσα ανέλπιστα έρχονται. Η πάταξη της προσδοκίας σκοτώνει την ανηδονία που προκαλεί η γνώση του μέλλοντος. Που στις περισσότερες περιπτώσεις δεν είναι καν γνώση αλλά ενοχικό κάτοπτρο.

*Ο Κωνσταντίνος Ευθυμίου είναι Ψυχολόγος, Επαγγελματικός Σύμβουλος & Συγγραφέας



2.png

follow us on Instagram @atheniantimes.gr

"Νέα άποψη σε Αθηναϊκούς καιρούς"
- ΟΙ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ ΜΑΣ -
Εικόνα1.png
LACREDI LOGO.png
- ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΕΙΤΕ -
  • Black Facebook Icon
  • Instagram
Εικόνα1.png
Εικόνα1.png